miru

Piyasa haritası

Türkiye’de gerçekte kaç ayrı fon var?

TEFAS’ta 1.381 fon işlem görüyor. Her birinin haftalık hareketini diğer hepsiyle karşılaştırdık ve birbirinin neredeyse kopyası olan fonları bir araya koyduk. Ölçebildiğimiz 1.223 fon, sonunda 712 ayrı harekete iniyor.

fon TEFAS’ta işlem görüyor
1.381
tanesi ölçülebildi; 158 fonun yeterli verisi yok
1.223
ayrı hareket kalıyor
712

670 fon, içindeki her fon çiftinin birbiriyle örtüştüğü 159 gruba toplanıyor. Bir gruptaki fonlar farklı kurumların, farklı adlarla sattığı ürünler olabilir; ama son 4 yılda haftadan haftaya neredeyse aynı hareketi yapmışlar. Geriye kalan 553 fonun ise bu sıkılıkta bir eşi yok.

Fon sayısı ile para aynı yere düşmüyor. Paranın en büyük kısmı altın ağırlıklı 19 fonluk grupta. Fonların yalnızca %2'si bu grupta, ama ölçülen fonlardaki paranın %16'sı burada duruyor.

Fonlar, para ve dalgalanma gruplara nasıl dağılıyor

Bir dilimin üzerine gelin ya da dokunun.

Fon sayısına göre

Fon büyüklüğüne (paraya) göre

Piyasanın dalgalanmasına göreBütün ölçülen fonları büyüklükleri oranında tutan bir sepet düşünün: bu çubuk, o sepetin haftalık dalgalanmasının ne kadarının hangi gruptan geldiğini gösterir.

GrupFonParaDalga
1. grupTürk hisse %91%4%2%3
2. grupAltın %89%2%4%8
3. grupTürk hisse %85 · TL faiz %15%2%1%2
4. grupKatılım · Emeklilik — Altın %88%2%16%36
5. grupSerbest — Avro %95%1%10%7
6. grupDeğişken — Türk hisse %71 · TL faiz %26%1%1%1
Diğer 153 grup%43%54%37
Eşi olmayan fonlar%45%12%6

Yalnızca ölçülebilen fonlar. İlk altı grup en kalabalık olanlar; büyüklük TEFAS’ın son yayımladığı fon toplam değeri. Dalgalanma payı, bütün fonları büyüklükleriyle tutan bir sepetin haftalık dalgalanmasının ne kadarının o gruptan geldiği.

En kalabalık 12 grup

Her grupta fon sayısı, kaç farklı kurumun fonu olduğu, toplam büyüklük ve grubun en zayıf çifti var. En zayıf çift bile 0,850 eşiğinin üstünde; yani gruptaki herhangi iki fonu alsanız, güven aralığının alt ucu bu sayıdan yüksek çıkıyor.

  1. Fon
    23
    Kurum
    21
    Büyüklük
    200,3 mr TL
    Yıllık ücret
    %0,30–%2,01

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,881 · ortanca korelasyon 0,977 · TEFAS kategorisi: çoğunlukla Katılım Fonu · R² 0,97

    Tüm 23 fonu gör
  2. Adında “katılım” geçen: 10 / 19 fon

    Adında “emeklilik” geçen: 13 / 19 fon

    Fon
    19
    Kurum
    18
    Büyüklük
    936,8 mr TL
    Yıllık ücret
    %1,20–%2,10

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,895 · ortanca korelasyon 0,978 · TEFAS kategorisi: çoğunlukla Altın Katılım Fonu · R² 0,97

    Tüm 19 fonu gör
  3. Adında “serbest” geçen: 18 / 18 fon

    Fon
    18
    Kurum
    15
    Büyüklük
    580,4 mr TL
    Yıllık ücret
    %0,30–%1,25

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,918 · ortanca korelasyon 0,999 · TEFAS kategorisi: Serbest Fon · R² 0,94

    Tüm 18 fonu gör
  4. Adında “fon sepeti” geçen: 8 / 12 fon

    Fon
    12
    Kurum
    12
    Büyüklük
    81,5 mr TL
    Yıllık ücret
    %1,75–%2,90

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,894 · ortanca korelasyon 0,991 · TEFAS kategorisi: Fon Sepeti Fonu · R² 0,99

    Tüm 12 fonu gör
  5. Adında “serbest” geçen: 9 / 9 fon

    Fon
    9
    Kurum
    9
    Büyüklük
    400,7 mr TL
    Yıllık ücret
    %0,30–%1,50

    En yakın grup 59. grup: iki grubun ortalama haftalık getirileri arasındaki korelasyon 0,98. Yine de ayrı gruplar, çünkü birinden ve diğerinden birer fon alınca oluşan çiftlerin en zayıfında güven aralığının alt ucu 0,402; örtüşme için gereken 0,850 eşiğinin altında.

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,892 · ortanca korelasyon 0,997 · TEFAS kategorisi: Serbest Fon · R² 0,70

    Tüm 9 fonu gör
  6. Fon
    9
    Kurum
    8
    Büyüklük
    135,9 mr TL
    Yıllık ücret
    %0,80–%2,00

    En yakın grup 12. grup: iki grubun ortalama haftalık getirileri arasındaki korelasyon 0,98. Yine de ayrı gruplar, çünkü birinden ve diğerinden birer fon alınca oluşan çiftlerin en zayıfında güven aralığının alt ucu 0,797; örtüşme için gereken 0,850 eşiğinin altında.

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,859 · ortanca korelasyon 0,957 · TEFAS kategorisi: çoğunlukla Kisa Vadeli Kira Sertifikalari Katilim Fonu · R² 0,85

    Tüm 9 fonu gör
  7. Adında “para piyasası” geçen: 5 / 9 fon

    Fon
    9
    Kurum
    7
    Büyüklük
    168,9 mr TL
    Yıllık ücret
    %1,00–%2,40

    En yakın grup 152. grup: iki grubun ortalama haftalık getirileri arasındaki korelasyon 0,98. Yine de ayrı gruplar, çünkü birinden ve diğerinden birer fon alınca oluşan çiftlerin en zayıfında güven aralığının alt ucu 0,724; örtüşme için gereken 0,850 eşiğinin altında.

    En zayıf çiftin alt sınırı 0,878 · ortanca korelasyon 0,955 · TEFAS kategorisi: çoğunlukla Para Piyasası Fonu · R² 0,94

    Tüm 9 fonu gör
Diğer 147 grubu göster+

Varlık sınıfları arasındaki ilişki yıldan yıla değişiyor

Sekiz varlık sınıfı arasındaki ortalama ilişki (korelasyon) 2025 yılında 0,13, 2026 yılında ise 0,48. 2026 yılında farklı varlıklar çoğu hafta aynı yöne gitti; birden fazla varlık sınıfı tutmanın dalgalanmayı azaltan etkisi o yıl diğer yıllardan zayıftı.

Her varlık sınıfını aşağıda, adlar bölümünde saydığımız temsilci fonla ölçüyoruz. Bir ikilinin bir yıldaki ilişkisini, diğer yılların haftalarındaki ilişkisiyle karşılaştırıyoruz ve farkı yalnızca, o yılın 28 ikilisi birlikte sınandığında bile tesadüfle açıklanamayacak kadar büyükse gösteriyoruz. Nasıl sınadığımız

* Yılın yalnızca bir kısmı: verimiz 2022 (Ağu–Ara) ve 2026 (Oca–Eki) arasını kapsıyor.

2026 (Oca–Eki)40 hafta · ortalama ilişki 0,48

Bu dönemde 7 ikilinin ilişkisi diğer yıllardakinden belirgin biçimde ayrılıyor.

  • Dolar – TL tahvildiğer yıllar −0,29 → 2026: 0,77
  • Avro – TL tahvildiğer yıllar −0,26 → 2026: 0,68
  • Altın – TL tahvildiğer yıllar −0,27 → 2026: 0,51
  • Türk hisse – Altındiğer yıllar −0,01 → 2026: 0,62
  • Dolar – TL faizdiğer yıllar −0,04 → 2026: 0,52
  • TL tahvil – Yabancı hissediğer yıllar −0,10 → 2026: 0,47
  • Avro – TL faizdiğer yıllar −0,01 → 2026: 0,53
2026 (Oca–Eki) ilişki tablosu; çerçeveli hücreler yukarıdaki ikililer
Türk hisseAltınGümüşDolarAvroTL faizTL tahvil
Altın0,62
Gümüş0,580,83
Dolar0,470,310,23
Avro0,600,550,500,82
TL faiz0,080,140,160,520,53
TL tahvil0,540,510,360,770,680,39
Yabancı hisse0,450,500,550,530,520,300,47
Yıllık oynaklık · çizgi: bütün dönem
Türk hisse
%29 / %29
Altın
%30 / %22
Gümüş
%72 / %40
Dolar
%5 / %10
Avro
%9 / %12
TL faiz
%1 / %2
TL tahvil
%9 / %8
Yabancı hisse
%23 / %23

Grupların adları nereden geliyor

TEFAS’ın kategorileri bir fonun hukuki türünü söylüyor, içinde ne olduğunu söylemiyor: “Serbest Fon” etiketli bir fon dolar tahvili de tutabilir, TL mevduat da. Bu yüzden grupları, getirilerinin neyden oluştuğuna bakarak adlandırıyoruz. Her grubun haftalık getirisini aşağıdaki sekiz etkenin bir karışımı olarak açıklıyoruz; karışımdaki paylar eksi olamıyor ve toplamları %100 ediyor (Sharpe’ın stil analizi). “Türk hisse %87 · TL faiz %12”, grubun haftalık hareketinin böyle bir karışımla en iyi açıklandığı anlamına geliyor. Payların ne kadar kesin olduğunu da ölçüyoruz: haftaları yeniden örnekleyip hesabı yüz kez tekrarlıyoruz. Bir pay 20 puandan geniş bir aralıkta oynuyorsa grubun adında o payı yazmıyor, yalnızca varlık sınıfını söylüyoruz: “Dolar · TL faiz”. Aralıkların hepsi grubun kendi sayfasında.

Her etkeni, o türü doğrudan izleyen uzun geçmişli bir TEFAS fonu temsil ediyor. Temsilciyi bir kural seçti: adaylar arasında kendi türüne en tipik olanı, yani diğer adaylarla ortanca korelasyonu en yüksek olanı. İlk ölçümde seçilenleri sabitledik; her hafta yeniden seçmek, içinde hiçbir şey değişmemiş bir grubun adını değiştirebilirdi. Temsilci fon, kendi grubunun getirisi hesaplanırken o gruptan çıkarılıyor. Karışımın açıklama gücü (R²) 0,60 değerinin altındaysa, o gruba bileşim adı vermiyoruz; TEFAS kategorisini gösterip bunu açıkça belirtiyoruz.

Sekiz etken bazı grupları birbirinden ayıramıyor: katılım hisseleri, temettü hisseleri ve geniş borsa aynı “Türk hisse” etkenine yükleniyor. Bu yüzden bir grubun adına, fonlarının adlarında ortak geçen bir kelimeyi de ekliyoruz; ama yalnızca grubun en az yarısında geçiyorsa ve grup dışındaki fonlarda en fazla yarısı kadar yaygınsa. Kurucu şirketin adındaki kelimeleri saymıyoruz: “QNB Sağlık Hayat” bir sağlık fonu değil. Aynı kuralla, fonların en az yarısı tek bir kurumunsa o kurumu da gösteriyoruz. Kelimenin kaç fonda geçtiğini her grubun altında yazıyoruz; kontrol etmek isterseniz grubun sayfasındaki listede hepsi var.

  • Türk hisse·TIEBIST endeks fonu
  • Altın·AFOaltın fonu
  • Gümüş·GTZgümüş fonu
  • Dolar·AKEdolar eurobond fonu
  • Avro·IUFavro döviz fonu
  • TL faiz·DLYTL para piyasası fonu
  • TL tahvil·APTTL borçlanma araçları fonu
  • Yabancı hisse·TFFyabancı hisse fonu

Nasıl grupladık

  • Her fon çiftini, fon sayfalarındakiyle aynı yöntemle ölçtük: haftalık getiriler, korelasyon ve 52 haftadan uzun ortak geçmiş üzerinden %95 güven aralığı (Fisher ile blok bootstrap aralıklarından geniş olanı) (Ağustos 2022 – Ekim 2026).
  • İki fonu ancak güven aralığının alt ucu 0,850 üstündeyse aynı grupta sayıyoruz, ve bu bir gruptaki her çift için geçerli. A, B’ye, B de C’ye benziyor diye A ile C’yi aynı gruba koymuyoruz.
  • Her fon yalnızca bir grupta. Bir fon başka bir gruptaki bazı fonlarla da örtüşebilir; ama o grubun hepsiyle örtüşmüyorsa oraya girmiyor. Bu yüzden grupların sayısı, piyasadaki ayrı hareketler için temkinli bir üst sınır.
  • Bu bir tavsiye değil. Bir grubun kalabalık olması o fonların iyi ya da kötü olduğunu söylemiyor; yalnızca aynı şeyi yaptıklarını söylüyor.
Ölçümün ayrıntıları →

Kimler dışarıda kaldı

158 fonu ölçemedik ve hiçbir gruba ya da “eşi olmayan” sayısına katmadık:

  • 156 fon karşılaştırmaya yetecek kadar geçmişi yok (52 haftadan az).
  • 2 fon fiyatı haftaların çoğunda hiç değişmiyor.
Eşi olmayan 553 fonu göster
AALAASABEAC1AC4AC5AC6ACUADEAE2AENAESAEVAFAAFSAGCAGDAGMAH3AH8AHCAHNAHUAISAJ1AJFAJKAJTAK2AN1ANEAOJAOYAP5AP7APGAPTAREAS1AUGAVDAZDAZYBBFBBPBBSBCKBDCBDSBEEBFEBHFBHIBIHBIPBISBMUBNBBNZBOLBPKBPRBPZBRCBRRBRTBSTBTEBTJBTZBUVBUYBV1BVMBVZCAHCFCCFECHCCKFCKLCVKDA1DBKDBPDBZDDFDEFDFCDFIDHMDIDDKRDLZDNKDNMDNPDPBDPKDRADSDDSPDTZDUHDVSDVTDYNDZMEBDEC2ECAEDUEHGEIBEKFENFEPPESGESPFAKFBCFBVFBZFCKFD1FDGFDVFEAFEOFESFFHFFPFFZFGFFGHFICFIFFIKFIMFIZFJBFJGFLSFLYFMVFNOFNTFP4FPIFPKFRAFRCFS5FS6FSPFVIFYIFZJFZPGA1GBCGBGGBVGCTGEKGHOGHPGHTGHVGHZGIDGIHGJBGKBGKFGLCGLGGLSGMAGMDGO1GO6GO9GPBGPFGPZGRLGTFGTYGUBGYKGZGGZMGZNGZZHATHDAHDKHEBHEEHEHHGMHGVHHYHIAHIMHIZHJBHKMHMCHMGHMLHP3HPDHPHHPOHRZHS1HTJHTSHVKHVTHVUHYPHYUIAEIAMIARIATIAUIBBICDICHICSICVIDDIDIIDYIEVIFVIGZIHAIHVIHZIIEIJAIJBIJCIJHIJIIJPIJTIJZIKLIKPIKVILUILZIMFIPBIPJIRFIROIRTIRVISTIV8IVYIYBIZBIZSJETJUPKCLKCVKDEKETKHAKHBKHCKHJKHTKIAKIBKIEKIHKISKKLKKSKKVKLHKLSKMEKNJKP3KPDKPFKRCKRFKSAKSKKSTKTNKTSKTTKYSLKTLLALPHMADMASMBRMCUMDEMDFMDKMGBMGHMHDMHEMHFMHMMHSMHZMJBMJHMPEMPIMPKMPLMPPMRIMT1MTFMTGMTHMTKMTSMTXMUTNBHNBONFFNHMNHNNHPNJRNJYNKPNOINPHNSANSHNSKNSYNVCNVKNVTNZHOBIOBPODDODSOFIOFSOILOIROKPOKTOLDOLEONEONNOPBOPDOPFOTKOTMP1APAOPBIPBKPBNPBRPCEPDDPDFPFOPFSPGDPHEPIDPILPKDPKRPKVPMPPO9POSPP1PPGPPMPPSPPTPRDPRHPRUPRYPSEPSLPTFPTOPYRRAFRBBRBIRBNRBRRBTRBVRCVRD1RDFRDTRIARIHRIKRKCRKHRKSRKVRLHROFRPCRPDRPIRPLRPMRPNRPSRPTRRARS1RSKRTHRTPRUTRYFRZNSBHSGTSHESNYSOSSPNSPPSPRSRLSSKSSSSTISUASUBSUCTARTBTTBVTCCTCFTDGTE3TE4TGETHTTHVTI4TI7TJFTJYTLETLYTMCTMGTMMTMNTMZTNDTP2TPCTPFTPPTPVTRJTRUTSZTTVTVCTVGTVNTZTULHUPDURAUSYVEDVEGVEKVEPVESVEUVGBVGEVGGVGKVGZVMVVNKYANYBSYCKYCYYFVYGMYHPYHTYKSYLCYLRYLYYMHYNKYPCYPFYPKYSLYSOYTDYUNYZDYZKZBIZBOZCDZDDZFBZHGZJLZMYZPGZPRZSFZSGZVO

Kendi sepetinizde birbirinin kopyası fon olup olmadığını merak ediyorsanız: Sepet Analizi.